Bangladeş eski Başbakanı Hasina, insanlığa karşı suçlardan idam cezasına çarptırıldı

Pazartesi 17 Kasım 2025 - 10:31

Bangladeş'in devrik başbakanı Şeyh Hasina, geçen yıl öğrenci öncülüğündeki bir ayaklanmaya yönelik ölümcül bir baskının ardından Dakka'daki bir mahkeme tarafından insanlığa karşı suçlardan gıyaben idam cezasına çarptırıldı.

Ülkenin uluslararası suçlar mahkemesinin üç yargıçtan oluşan heyeti, Hasina'yı geçen yıl hükümet karşıtı protestoculara yönelik baskını yönetirken işlediği kışkırtma, öldürme emri verme ve zulmü önlemek için harekete geçmeme gibi suçlardan mahkum etti.

Mahkemeye kararı okuyan Yargıç Golam Mortuza Mozumder, "sanık başbakanın insansız hava araçları, helikopterler ve ölümcül silahlar kullanma emriyle insanlığa karşı suç işlediğini" söyledi.

Hasina suçlamaları kabul etmemiş ve mahkemenin "siyasi amaçlı bir oyun" olduğunu iddia etmişti.

Aylarca süren mahkeme, Hasina'yı gıyaben yargıladı ve mahkum etti. Hasina, geçen yıl Ağustos ayında ülkeden kaçtığından beri komşu Hindistan'da sürgünde ve koruma altında yaşıyor ve Hindistan hükümeti, yargılanmak üzere iadesi taleplerini görmezden geliyor.

Hakimler Hasina'ya ve davadaki suç ortağı eski İçişleri Bakanı Asaduzzaman Han'a idam cezası verirken, öldürülen protestocuların aileleri mahkeme salonunda gözyaşlarına boğuldu.

Hasina'nın sanık sandalyesinden yokluğu çarpıcıydı. Karardan önce kaydedilen bir sesli mesajda Hasina meydan okumaya devam etti. "İstedikleri kararı açıklasınlar. Benim için önemli değil. Bana bu hayatı Allah verdi ve bunu ancak O sonlandırabilir. Halkıma hizmet etmeye devam edeceğim," dedi.

Dakka, karar öncesinde gergindi; başkent genelinde güvenlik önlemleri artırılmış, polis, ordu ve paramiliterler mahkeme alanını kordon altına almıştı. Şehir polisi, ilkel bombalar atan veya araçları ateşe veren birinin bulunması halinde "gördüğü yerde vur" emri verdi.

Pazartesi sabahı, mahkeme binasına yakın yollara küçük bir patlayıcı atılması paniğe yol açtı ve polis yolları ablukaya aldı.

Ülkenin eski başbakanı Şeyh Hasina'nın devrilmesinden bu yana birinci ayı anmak için Ayrımcılığa Karşı Öğrenciler tarafından düzenlenen Şehit Yürüyüşü'ndeki göstericiler, 5 Eylül'de Dakka'da.

Hasina'yı deviren protesto, bir öğrenci hareketi olarak başladı, ancak Hasina'nın otoriter yönetimine karşı, şimdi "Temmuz devrimi" olarak adlandırılan ülke çapında bir ayaklanmaya dönüştü.

Hasina'nın 15 yıllık iktidarı, Bangladeş'teki birçok kişi tarafından bir terör dönemi olarak görüldü ve insan hakları örgütleri ve BM tarafından belgelenen yolsuzluk, işkence ve zorla kaybetme iddialarıyla gölgelendi.

Huzursuzluklara yanıt olarak Hasina, polis ve güvenlik güçleri tarafından sivillere karşı gerçek mühimmat kullanıldığı belgelenen acımasız, devlet öncülüğündeki bir baskına nezaret etti. BM İnsan Hakları Ofisi, 1971 bağımsızlık savaşından bu yana Bangladeş'teki en kötü siyasi şiddet olayı olan ayaklanma sırasında 1.400'e kadar kişinin öldürüldüğünü tahmin ediyor.

Hasina'nın yargılanması, geçen yıl protesto liderleri tarafından ülkeyi yönetmek üzere atanan Nobel ödüllü Muhammed Yunus liderliğindeki geçici hükümetin temel vaatlerinden biriydi. Dakka'daki uluslararası suçlar mahkemesinde görülecek bir dava oluşturmak için Muhammed Tajul İslam'ı başsavcı olarak atadı.