Fas Sahrası: Özerklik Planına Uluslararası Destek Tarihi Bir Mutabakat Sağladı

Perşembe 10 Temmuz 2025 - 07:30

Sahra'nın Fas kimliği ve Kral VI. Muhammed liderliğindeki Krallık tarafından önerilen özerklik planı lehine uluslararası ivme güçlenmeye devam ediyor. Nisan 2025'ten bu yana bu ivme, Fas egemenliği ve Krallığın toprak bütünlüğü çerçevesinde özerklik çözümüne verilen desteğin önemli ölçüde artmasıyla yeni bir dönüm noktasına ulaştı.

Bugüne kadar, Birleşmiş Milletler üyelerinin %60'ından fazlasını temsil eden dünya çapında 123'ten fazla ülke, Sahra üzerindeki bölgesel anlaşmazlığın kesin çözümüne giden tek güvenilir ve gerçekçi yol olarak Fas girişimini resmen destekliyor. Bunlar arasında, Sahra üzerindeki Fas egemenliğini tanıdığını teyit eden ve özerklik önerisini ciddi ve pragmatik olarak karşılayan ABD başta olmak üzere, birçok etkili güç tutumlarını teyit etti.

Birleşik Krallık'ın tutumu da güçlü bir şekilde teyit edildi. Londra artık özerklik planını kalıcı bir çözüme ulaşmak için "en güvenilir, uygulanabilir ve pragmatik temel" olarak görüyor. Birleşik Krallık'ın BM Güvenlik Konseyi ve Genel Sekreter'in Sahra Dostları Grubu'nun daimi üyesi olması göz önüne alındığında, bu önemli bir dönüm noktasıdır.

Emmanuel Macron'un Ekim 2024'te Fas Parlamentosu'nda yaptığı konuşmada ifade ettiği desteğe sadık kalan Fransa, Körfez İşbirliği Konseyi'nin altı üye ülkesi, Kenya'nın da aralarında bulunduğu birkaç Afrika ülkesi ve Kore Cumhuriyeti gibi Latin Amerika ve Asya ülkeleri de desteğini sürdürüyor.

Avrupa düzeyinde, Fas Dışişleri Bakanı'nın yakın zamanda gerçekleştirdiği diplomatik gezi bu ivmeyi daha da pekiştirdi. Dokuz Avrupa ülkesi bu tanımayı yineledi veya kabul etti. Bunlardan dördü -Birleşik Krallık, Hırvatistan, Moldova ve Slovakya- Fas'ın çözüm vizyonuna resmi olarak desteklerini ifade etti.

Sahada, yabancı heyetlerin güney illerine sık sık yaptığı ziyaretler, yerel ekonomik kalkınmaya artan ilgiyi göstermektedir. Bu keşif misyonları, bölgenin sakinlerinin yararına geçirdiği dönüşümü desteklemeyi amaçlamaktadır.

Bu diplomatik gerçeklikle karşı karşıya kalan uluslararası toplum, artık sorumluluklarıyla karşı karşıyadır. Gerçekçilik, barış ve ortak kalkınmaya dayalı bir çözüm lehine katı ve modası geçmiş tutumlara son vermenin zamanı gelmiştir. Dolayısıyla, Fas'ın özerklik planı etrafındaki küresel mutabakat, bu yapay anlaşmazlığın çözümüne giden geri dönüşü olmayan bir yol olarak durmaktadır.