Gazze için yeni Güvenlik Konseyi oylaması: ABD vetosuna rağmen ateşkes çağrısı

Perşembe 18 Eylül 2025 - 11:30

BM Güvenlik Konseyi, Gazze'de ateşkes ve kuşatma altındaki ve harap olmuş bölgeye insani yardım erişimi çağrısında bulunan bir karar tasarısı üzerinde Perşembe günü tekrar oylama yapacak. Öneri, ABD'nin tekrarlanan vetolarına rağmen 23 aydır devam eden savaşı çözmek için harekete geçmeye çalışan üye devletlerin çoğunluğu tarafından destekleniyor.

Seçilmiş üyeler, Ağustos ayında BM'nin Gazze Şeridi'ndeki kıtlık konusundaki resmi açıklamasına yanıt olarak taslak karar üzerinde görüşmeler başlattı.

Metnin ilk versiyonu, yardım ulaştırılmasının önündeki tüm engellerin derhal kaldırılması çağrısında bulunuyordu. Ancak diplomatik kaynaklar, Fransa ve Birleşik Krallık'ın, uluslararası barış ve güvenliği korumakla görevli bir kuruluş tarafından çıkarılan ve ABD'nin hâlâ engelleyebileceği salt insani bir kararın uygulanabilirliği konusunda şüphelerini dile getirdiğini bildirdi.

Buna göre, Perşembe öğleden sonra oylamaya sunulacak taslak karar, insani yardımların girişine getirilen kısıtlamaların kaldırılmasını talep ederken, aynı zamanda "Gazze'de derhal, koşulsuz ve kalıcı bir ateşkes" ve rehinelerin derhal ve koşulsuz serbest bırakılmasını talep ediyor.

İsrail ordusuna göre, Hamas'ın 7 Ekim 2023'te İsrail'e düzenlediği eşi benzeri görülmemiş saldırıda kaçırılan 251 kişiden 47'si hâlâ Gazze'de tutuluyor ve bunlardan 25'i hayatını kaybetti.

ABD, daha önce Güvenlik Konseyi'nde oylamaya sunulan benzer taslak kararları reddetmiş, en son Haziran ayında müttefiki İsrail'i korumak için veto hakkını kullanmıştı.

Öfke ve Hayal Kırıklığı
Öncekilerle aynı kaderi paylaşması muhtemel olsa da, bunu tekrar denemenin ne kadar yerinde olduğu sorusu ortaya çıkıyor.

Avrupalı bir diplomat, bu soruya yanıt olarak, "Amerikalılar için hiçbir şey yapmamak kolay olurdu, çünkü (BM) Güvenlik Konseyi'nin 14 üyesine ve dünya kamuoyuna karşı tutumlarını savunmak zorunda kalmayacaklardı" dedi ve yalnızca ABD'nin veto etmesinden korktukları için hiçbir şey yapmama fikrini reddetti.

İsmini açıklamak istemeyen diplomat, "Bu, sahadaki Filistinlilere pek yardımcı olmuyor, ancak en azından çabaladığımızı göstermeye devam ediyoruz" diye ekledi.

Önceki veto, İsrail'e Gazze Şeridi sakinlerinin içinde bulunduğu kötü durumu sona erdirmesi için baskı yapılamamasından giderek daha fazla hayal kırıklığı duyan Güvenlik Konseyi'nin diğer 14 üyesi arasında öfkeye yol açtı.

Yahudi devleti, Hamas'ın 7 Ekim 2023'te topraklarına düzenlediği saldırının ardından başlayan savaşı durdurması için uluslararası baskıyla karşı karşıya.

Resmi İsrail verilerine dayanan bir AFP sayımına göre, saldırıda İsrail tarafında çoğu sivil olmak üzere 1.219 kişi hayatını kaybetti. Hamas hükümeti tarafından yayınlanan ve Birleşmiş Milletler tarafından güvenilir kabul edilen rakamlara göre, saldırının ardından İsrail ordusunun başlattığı şiddetli askeri harekat sonucunda Gazze Şeridi'nde çoğunluğu sivil olmak üzere 65.000'den fazla Filistinli öldürüldü.

Savaşın başlangıcından bu yana İsrail kuşatması altında bulunan iki milyondan fazla Filistinlinin büyük çoğunluğu da yerinden edildi. Gazze Şeridi'ne yalnızca sınırlı insani yardım ulaşırken, İsrail'in Mart 2025 başında sıkılaştırdığı abluka Mayıs ayı sonundan bu yana nispeten hafifletildi.

BM'nin ortak uzmanları, Ağustos ayında Gazze Şeridi'nin bir bölümünde kıtlık yaşandığını doğruladı, ancak İsrail bunu reddediyor ve Hamas'ı yardım yağmalamakla suçluyor.

Ayrıca, bir BM komisyonu, İsrail'in "taraflı ve yanıltıcı" olarak nitelendirdiği bir raporda, İsrail'i Gazze'de "soykırım" yapmakla suçladı. 2024 yılında Uluslararası Ceza Mahkemesi, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar suçlamasıyla tutuklama emri çıkardı.