Savunma Sanayii Küresel Çatışmalar Sırasında Rekor Gelirlere Ulaştı

Pazartesi 01 Aralık 2025 - 12:15

Araştırmacılar Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Ukrayna ve Gazze'deki savaşların talebi artırmasıyla dünyanın en büyük 100 silah üreticisinin satışlarının geçen yıl rekor seviye olan 679 milyar dolara ulaştığını, ancak üretim sorunlarının teslimatları aksattığını söyledi.

Bu rakam bir önceki yıla göre %5,9 daha yüksekti ve Stockholm Uluslararası Barış Araştırma Enstitüsü'nün (SIPRI) raporuna göre, 2015-2024 döneminde en büyük 100 silah üreticisinin gelirleri %26 arttı.

SIPRI Askeri Harcamalar ve Silah Üretim Programı araştırmacısı Lorenzo Scarazzato yaptığı açıklamada, "Geçen yıl küresel silah gelirleri, üreticilerin yüksek talepten yararlanmasıyla SIPRI tarafından kaydedilen en yüksek seviyeye ulaştı" dedi.

Ricard, Avrupa'daki artan talebin Ukrayna'daki savaş ve "Avrupa devletlerinin Rusya'ya yönelik tehdit algısı" ile bağlantılı olduğunu söyledi.

SIPRI'ye göre, Ukrayna'nın yanı sıra Ukrayna'yı askeri olarak destekleyen ve stoklarını yenilemesi gereken ülkelerden gelen talep, talebin artmasına yardımcı oldu.

Ricard, birçok Avrupa ülkesinin de artık kendi ordularını genişletmeyi ve modernize etmeyi düşündüğünü ve bunun "yeni bir talep kaynağı oluşturacağını" ekledi.

Arz sıkıntıları

Amerika Birleşik Devletleri, dünyanın en büyük 100 silah üreticisinden 39'una ev sahipliği yapıyor; bunların arasında en büyük üçü: Lockheed Martin, RTX (eski adıyla Raytheon Technologies) ve Northrop Grumman yer alıyor.

ABD'li silah üreticilerinin toplam gelirleri 2024 yılında %3,8 artarak 334 milyar dolara ulaştı ve bu rakam dünya toplamının neredeyse yarısına denk geliyor.

Aynı zamanda, raporun yazarları, bütçe aşımları ve gecikmelerin F-35 savaş uçağı ve Columbia sınıfı denizaltı gibi ABD liderliğindeki birçok önemli programı etkilediğini belirtti.

Avrupa merkezli en büyük 100 silah üreticisinin 26'sının toplam gelirleri %13 artışla 151 milyar dolara ulaştı.

Çek şirketi Czechoslovak Group'un geliri %193 arttı ve ilk 100'ün en keskin artışıyla 3,6 milyar dolara ulaştı.

Şirket, Ukrayna'ya top mermisi sağlayan Çek Mühimmat Girişimi'nden faydalandı.

Ancak Avrupalı silah üreticileri de artan talebe yanıt vermekte zorluklarla karşılaşıyor ve SIPRI, malzeme tedarikinin giderek zorlaşacağını belirtiyor.

Yazarlar, Airbus ve Fransız Safran'ın 2022'den önce titanyum ihtiyacının yarısını Rusya'dan karşıladığını ve yeni tedarikçiler bulmak zorunda kaldıklarını belirtti.

Çin'in kritik mineraller üzerindeki ihracat kısıtlamaları, Fransız Thales ve Alman Rheinmetall gibi şirketlerin tedarik zincirlerini yeniden yapılandırırken daha yüksek maliyetler konusunda uyarıda bulunmasına yol açtı.

İki Rus silah üreticisi Rostec ve United Shipbuilding Corporation da ilk 100 arasında yer alıyor. Uluslararası yaptırımlar nedeniyle parça açığına rağmen, iç talep düşen ihracatı fazlasıyla telafi ettiği için, bu şirketlerin toplam geliri %23 artarak 31,2 milyar dolara yükseldi.

Raporda ayrıca, Rus silah endüstrisinin "Rusya'nın savaş hedeflerini sürdürmek için gereken tahmini üretim oranlarını destekleyecek" yeterli vasıflı iş gücü bulmakta zorlandığı da belirtildi.

İsrail silahları hala popüler

Asya ve Okyanusya bölgesi, orada bulunan 23 şirketin toplam gelirlerinin düştüğü tek bölgeydi; toplam gelirleri %1,2 düşüşle 130 milyar dolara geriledi.

Ancak yazarlar, Asya genelindeki tablonun değişken olduğunu ve genel düşüşün Çinli silah üreticilerindeki daha büyük bir düşüşün sonucu olduğunu vurguladılar.

SIPRI Askeri Harcamalar ve Silah Üretim Programı Direktörü Nan Tian yaptığı açıklamada, "Çin'in silah tedarikindeki bir dizi yolsuzluk iddiası, 2024'te büyük silah sözleşmelerinin ertelenmesine veya iptal edilmesine yol açtı" dedi.

Tian, bu düşüşün Çin'in ordusunu modernize etme çabaları etrafındaki "belirsizliği" derinleştirdiğini de sözlerine ekledi.

Buna karşılık, Japon ve Güney Koreli silah üreticilerinin gelirleri, Avrupa talebinin de etkisiyle arttı.

Bu arada, ilk 100 silah şirketinden dokuzu Orta Doğu'da bulunuyor ve toplam gelirleri 31 milyar dolardı.

Sıralamadaki üç İsrailli silah şirketi, toplam gelirleri %16 artarak 16,2 milyar dolara ulaşarak, bu gelirin yarısından fazlasını oluşturdu.

SIPRI araştırmacısı Zubaida Karim yaptığı açıklamada, "İsrail'in Gazze'deki eylemlerine yönelik artan tepkinin, İsrail silahlarına olan ilgiyi çok az etkilediği görülüyor" dedi.