Türkiye First Lady'si: Gazze ölümcül 'silahlaştırılmış' su kriziyle karşı karşıya

Cuma 26 Eylül 2025 - 13:00

Türkiye'nin First Lady'si ve BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan, Çarşamba günü New York'ta "Sıfır Atık Mavisi - Damla Damla" sergisinin açılışını yaparak, hem küresel su sorunlarına hem de Gazze'deki acil insani krize dikkat çekti.

Sergi, Türkiye Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın himayesinde, ülkenin Sıfır Atık Projesi kapsamında düzenlendi.

Açılışta Erdoğan'a Çevre Bakanı Murat Kurum, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, BM-Habitat İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach, Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı İklim Değişikliği Özel Temsilcisi Muhtar Babayev, Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, çok sayıda dışişleri bakanı ve uluslararası çevre örgütlerinin üst düzey temsilcileri eşlik etti.

Erdoğan konuşmasında suyun silahlandırılmasına dikkat çekerek Gazze'yi kritik bir örnek olarak gösterdi ve "Bugün dünyanın en pahalı suyu Gazze'de, bir bardağı insan hayatına mal oluyor" dedi.

Gazze'nin su altyapısına yönelik saldırıların ciddi etkilerini de şöyle anlattı: "7 Ekim 2023'ten bu yana İsrail saldırıları Gazze'nin su altyapısını hedef aldı. Su boru hatları, arıtma tesisleri, kuyular ve diğer tesislerin %85'i kullanılamaz durumda. Filistinliler suya erişmek için her gün uzun mesafeler yürümek zorunda kalıyor. Bazen çocuklar ailelerine su götürmeye çalışırken ölüyor. İnsanlar güvenli olmayan su içmek zorunda kalıyor."

Erdoğan, krizin ahlaki ve insani boyutlarına vurgu yaparak, "Gazze'de aşılması gereken tek bir ahlaki, hukuki, insani veya etik kırmızı çizginin kalmadığını düşünüyorum. Çocuklar, 'Anne, akşam yemeğinde ne var?' diye bile soramayacakları bir gerçeklikle yaşamaya zorlanıyor. Bu mücadelede kaybeden taraf insanlık olmamalı." dedi.

Konuyla ilgili açıklamasını, "Su asla silaha dönüştürülmemeli, uluslararası hukuk çiğnenmemeli, evrensel değerler herkese eşit şekilde uygulanmalı" çağrısıyla tamamladı.

Sergide ayrıca, "Mavi Farkında Mısınız?" sloganıyla Türkiye'nin ulusal ve uluslararası su koruma çalışmaları da yer aldı. Görsel ve işitsel çalışmalar, Van, Salda, Meke, Beyşehir ve Eğirdir gölleri ile İzmit Körfezi'ndeki koruma projelerini vurguladı. Katkıda bulunan sanatçılar, suyun değerini anlatan ve çevresel sürdürülebilirlik konusunda kamuoyunda farkındalık yaratan cam eserler, etkileşimli dijital enstalasyonlar ve müzik besteleri sundular.

Erdoğan, sanatçıları eserlerinde doğanın önemini evrensel mesajlara dönüştürmeleri nedeniyle övdü. Çevresel sürdürülebilirliğin yalnızca politikayla değil, aynı zamanda hayal gücü, kültürel değerler ve kolektif sorumlulukla da elde edilebileceğini vurguladı.

Emine Hanım, Türkiye'nin küresel sıfır atık girişimlerindeki liderliğine de vurgu yaptı. 2022 yılında BM Genel Kurulu'nun Türkiye'nin rehberliğinde sıfır atık kararı aldığını ve Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyannamesi'nin dünya çapında tanıtıldığını hatırlattı. 2019 yılından bu yana, Sıfır Atık Mavi Hareketi, Türkiye kıyılarından ve denizlerinden 285.000 ton deniz atığını temizledi ve su verimliliğini teşvik etmek için kampanyalar başlattı.

Etkinlik, Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ve diğer uluslararası temsilcilerin Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'nı imzalamasıyla sona erdi.

Emine Erdoğan, konuşmasında ve sergide Türkiye'nin çevresel sürdürülebilirliğe verdiği önemi vurgularken, Gazze'deki insani krize de küresel çapta acilen dikkat çekti ve suyun asla silah olarak kullanılmaması gereken hayati bir ortak kaynak olduğunu vurguladı.

Bu durum , Gazze'deki ortalama su tüketiminin kişi başına günlük 3 ila 5 litreye düştüğünü gösteren son raporların ortaya çıktığı bir dönemde yaşanıyor . Bu, Dünya Sağlık Örgütü'nün kişi başına günlük 15 litrelik acil durum standardının çok altında. Bu ciddi düşüş, bölge sakinlerini içme suyu ile temel hijyen ihtiyaçları arasında suyu sınırlandırmaya zorladı.

Bazı bölgelerde su kıtlığı uzun kuyruklara yol açtı ve bazen su bekleyenler arasında arbedeler yaşandı. Özellikle çocuklar, su toplamakla görevlendiriliyor, bazen uzun mesafeler yürüyor veya bidonları doldurmak için saatlerce bekliyorlar.

Erdoğan, Gazze'ye vurgu yapmanın yanı sıra, Türkiye'nin Sıfır Atık Girişimi kapsamında su tasarrufu ve çevreyi koruma konusunda yurt içi ve yurt dışında yürüttüğü çalışmaları özetledi. Türkiye'nin sürdürülebilirliği teşvik etmede küresel liderliğini vurgulayan Erdoğan, 2022 yılında BM Genel Kurulu'nun Türkiye'nin rehberliğinde bir Sıfır Atık kararı aldığını ve Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'nın uluslararası alanda sunulduğunu belirtti.

Sıfır Atık Mavi Hareketi, 2019 yılından bu yana Türkiye kıyıları ve denizlerinden 285 bin ton deniz atığını temizlerken, Su Verimliliği Kampanyası gibi kampanyalar, temiz ve güvenli suya erişimin sağlanması konusunda küresel sorumluluğa dikkat çekiyor.

Erdoğan ayrıca doğal kaynakların sürdürülebilir ve etik bir şekilde yönetilmesi çağrısında bulundu. İnsanlığın doğayı sömürülecek bir meta olarak değil, ortak bir miras ve ilahi bir emanet olarak görmesi gerektiğini vurguladı. Doğal kaynaklara saygı duymanın hem kültürel hem de ahlaki bir zorunluluk olduğunu hatırlatarak, toplumların çevreye özen ve saygıyla davrandığı tarihsel uygulamalara değindi.