Buzul erimesi hızla artıyor, büyük bir küresel çalışma uyarıyor

Perşembe 20 Şubat 2025 - 11:42

Çarşamba günü yayınlanan yeni bir araştırmaya göre, küresel buzul erimesi son on yılda hızlandı. Buna göre, deniz seviyelerinde geri döndürülemez bir artışa neden olan bu olgu, gelecekte beklenenden daha hızlı gerçekleşebilir.

İnsan faaliyetleri nedeniyle küresel sıcaklıkların artmasıyla birlikte önemli iklim düzenleyicileri olan ve milyarlarca insana tatlı su sağlayan buzullar hızla eriyor.

Uluslararası bir ekip, çığır açan bir değerlendirmede, erimede keskin bir artış tespit etti; 2012 ile 2023 yılları arasında 2000 ile 2011 yılları arasında kaybedilen buzun yaklaşık %36 daha fazla olduğu görüldü.

Ortalama olarak her yıl yaklaşık 273 milyar ton buz kayboluyor. Bu miktar, dünya nüfusunun 30 yıllık su tüketimine eşit.

Nature dergisinde yayımlanan araştırmanın ortak yazarı, Zürih Üniversitesi'nden Michael Zemp, sonuçların "şok edici" olduğunu ancak küresel ısınmanın devam ettiği göz önüne alındığında tamamen şaşırtıcı olmadığını söyledi.

Dünyadaki buzullar yüzyılın başından bu yana hacimlerinin yaklaşık %5'ini kaybetti; bölgeler arasında büyük farklılıklar var: Antarktika'da %2'den Alpler'de %40'a kadar.

Zemp, daha küçük buzullara sahip bölgelerin bunları daha hızlı kaybettiğini ve çoğunun "bu yüzyılı atlatamayacağını" söyledi.

Dünya Buzul İzleme Servisi (WGMS), Edinburgh Üniversitesi ve Earthwave araştırma grubu tarafından koordine edilen çalışma, bir "temel değer" oluşturmak için yer ve uydu ölçümlerini bir araya getirdi.

WGMS'nin yöneticisi Michael Zemp'e göre, çalışma, buzulların BM tarafından görevlendirilen iklim uzmanlarından oluşan IPCC'nin son raporunda tahmin edilenden daha hızlı bir oranda eridiğini öne sürüyor.

"Dolayısıyla yüzyılın sonuna kadar beklenenden daha büyük bir deniz seviyesi artışıyla karşı karşıyayız" dedi.

Erime, özellikle Orta Asya ve Orta And Dağları'ndaki tatlı su kaynaklarını da etkileyecek.

Buzullar, küresel ısınma nedeniyle deniz suyunun genişlemesinden sonra deniz seviyesinin yükselmesine en büyük katkıda bulunan ikinci faktördür.

Bilim insanları, 2000 yılından bu yana eriyen buzullar nedeniyle deniz seviyesinde meydana gelen yaklaşık 2 santimetrelik artışın, dünya kıyılarında yaklaşık 4 milyon insanın daha sel tehlikesi altında olduğu anlamına geldiğini hesapladı.

20. yüzyılda değerlendirmeler, yaklaşık 500 buzulun arazi ölçümlerine dayanıyordu; Günümüzde uydular, kameralar, radarlar ve lazerler 275.000 buzul hakkında daha eksiksiz ve kesin veriler sağlıyor.